Dấu câu với mệnh đề trạng ngữ: khi nào dùng dấu phẩy, đầu câu và cuối câu, ngoại lệ, bài tập
Quy tắc dấu câu với mệnh đề trạng ngữ: dùng dấu phẩy khi mệnh đề phụ đứng đầu câu, thường không dùng khi đứng cuối. Ngoại lệ với although, whereas, while tương phản, for, so; lỗi comma splice, câu cụt và bài tập sửa dấu câu có đáp án.
Quy tắc cơ bản
Dấu câu với mệnh đề trạng ngữ tuân theo một quy tắc đơn giản: khi mệnh đề trạng ngữ (mệnh đề phụ) đứng ĐẦU câu, đặt dấu phẩy sau nó; khi đứng SAU mệnh đề chính, thường không cần dấu phẩy.
| Vị trí | Dấu phẩy | Ví dụ |
|---|---|---|
| Mệnh đề phụ đầu câu | Có | When I got home, I took a shower. |
| Mệnh đề phụ cuối câu | Thường không | I took a shower when I got home. |
| Mệnh đề phụ đầu câu, rất ngắn | Có thể bỏ | If possible(,) call me. |
Ví dụ theo từng loại
Ví dụ
If it rains, we'll stay in. / We'll stay in if it rains.
Because he was ill, he stayed home. / He stayed home because he was ill.
Although it was late, she kept working.
Áp dụng cho thời gian, điều kiện, nguyên nhân, nhượng bộ, mục đích.
Xem bài: Mệnh đề trạng ngữ chỉ thời gian
Ngoại lệ: dùng dấu phẩy cả khi đứng cuối
| Liên từ | Ví dụ | Lý do |
|---|---|---|
| although / though / even though | She came, although she was tired. | Nhấn mạnh tương phản (tùy chọn) |
| whereas / while (tương phản) | I like tea, whereas he likes coffee. | Đối lập hai ý |
| for | He left, for it was late. | Bắt buộc |
| so (kết quả) | It was late, so we left. | Liên từ đẳng lập |
Xem bài: Whereas và while mang nghĩa tương phản
Lỗi câu cụt (sentence fragment)
Ví dụ
Sai: Although she tried hard.
Đúng: Although she tried hard, she failed.
Mệnh đề trạng ngữ cần có mệnh đề chính đi kèm. Văn nói khi trả lời câu hỏi Why thì Because ... đứng một mình được.
Lỗi comma splice
Bài tập thực hành
Thêm hoặc bỏ dấu phẩy, sửa lỗi nếu có.
- As soon as I arrived I called my mum.
- I called my mum, as soon as I arrived.
- My brother likes football whereas I prefer tennis.
- She didn't come to the party. Because she was sick.
- The shop was closed, we went home.
Đáp án
- As soon as I arrived, I called my mum.
- I called my mum as soon as I arrived.
- My brother likes football, whereas I prefer tennis.
- She didn't come to the party because she was sick.
- The shop was closed, so we went home. / Because the shop was closed, we went home.
Tổng kết
Bài học liên quan
Bài trước: Phân biệt liên từ và giới từ chỉ nguyên nhân, nhượng bộ, thời gian
Xem tất cả bài học chủ điểm Mệnh đề trạng ngữ (Adverbial Clauses)
Câu hỏi thường gặp
Dấu câu với mệnh đề trạng ngữ có bắt buộc không?
Dấu phẩy sau mệnh đề phụ đầu câu là quy tắc chuẩn; bỏ đi chỉ chấp nhận với mệnh đề rất ngắn.
Có dùng dấu phẩy trước because không?
Thường không. Chỉ thêm khi cần tránh hiểu sai nghĩa: He didn't leave, because he was angry (anh ấy không đi vì giận).
Comma splice là gì?
Lỗi nối hai mệnh đề độc lập chỉ bằng dấu phẩy mà không có liên từ.
Có bắt đầu câu bằng because hay although được không?
Được, miễn là câu có mệnh đề chính và dấu phẩy sau mệnh đề phụ.