Nguyên tố hóa học là gì? Định nghĩa, kí hiệu, số hiệu nguyên tử, nguyên tử khối và bài tập có đáp án Hóa 10
Nguyên tố hóa học là tập hợp các nguyên tử có cùng số proton. Bài viết nêu định nghĩa, kí hiệu hóa học, số hiệu nguyên tử, nguyên tử khối theo amu, ví dụ và bài tập có đáp án Hóa 10.

Nguyên tố hóa học là gì?
Nguyên tố hóa học là tập hợp các nguyên tử có cùng số proton trong hạt nhân, tức cùng điện tích hạt nhân. Đến nay đã biết $118$ nguyên tố, trong đó khoảng $94$ nguyên tố có trong tự nhiên, còn lại do con người tổng hợp.
Định nghĩa và kí hiệu
| Nguyên tố | Kí hiệu | Z |
|---|---|---|
| Hydrogen | $\ce{H}$ | $1$ |
| Carbon | $\ce{C}$ | $6$ |
| Oxygen | $\ce{O}$ | $8$ |
| Sodium | $\ce{Na}$ | $11$ |
| Chlorine | $\ce{Cl}$ | $17$ |
Kí hiệu hóa học gồm một hoặc hai chữ cái, chữ đầu viết hoa (C, Na, Cl). Mỗi nguyên tố có một kí hiệu duy nhất.
Nguyên tử khối và đơn vị amu
Khối lượng nguyên tử rất nhỏ nên dùng đơn vị khối lượng nguyên tử amu: $1\ \text{amu} = \tfrac{1}{12}$ khối lượng nguyên tử $\ce{^{12}C}$ $\approx 1{,}66 \cdot 10^{-27}$ kg.
Ví dụ
Nguyên tử khối của $\ce{O}$ bằng $16$ nghĩa là gì?
Nguyên tử oxygen nặng gấp $16$ lần $1/12$ khối lượng nguyên tử $\ce{^{12}C}$, tức $16$ amu.
Xem bài: Số khối và số hiệu nguyên tử
Nguyên tố và nguyên tử khác nhau thế nào?
| Nguyên tử | Nguyên tố hóa học |
|---|---|
| Hạt cụ thể, gồm hạt nhân và vỏ electron | Tập hợp các nguyên tử cùng $Z$ |
| Có số khối xác định | Có thể gồm nhiều nguyên tử khác $A$ (đồng vị) |
Những lỗi thường gặp
Bài tập thực hành
- Nguyên tố hóa học là gì?
- Nguyên tố có $Z = 11$ là nguyên tố nào?
- Vì sao $\ce{Co}$ và $\ce{CO}$ khác nhau?
- $\ce{^{16}_{8}O}$ và $\ce{^{18}_{8}O}$ có phải cùng một nguyên tố không?
- $1$ amu bằng bao nhiêu kg?
Đáp án
- Tập hợp các nguyên tử có cùng điện tích hạt nhân.
- Sodium (Na).
- $\ce{Co}$ là nguyên tố cobalt, $\ce{CO}$ là hợp chất carbon monoxide.
- Có, vì cùng $Z = 8$.
- Khoảng $1{,}66 \cdot 10^{-27}$ kg.
Tổng kết
Bài học liên quan
Bài trước: Số khối và số hiệu nguyên tử
Bài tiếp theo: Đồng vị và nguyên tử khối trung bình
Xem tất cả bài học chủ điểm Cấu tạo nguyên tử
Câu hỏi thường gặp
Nguyên tố hóa học là gì?
Là tập hợp các nguyên tử có cùng số proton.
Hiện nay có bao nhiêu nguyên tố hóa học?
Có $118$ nguyên tố đã được biết.
amu là gì?
Là đơn vị khối lượng nguyên tử, bằng $1/12$ khối lượng nguyên tử $\ce{^{12}C}$.
Số hiệu nguyên tử dùng để làm gì?
Để xác định nguyên tố và vị trí trong bảng tuần hoàn.